تحریریه

چندرسانه‌ای

ویدئوی کوتاه: بخشی از لکچر هاروی ملاچ با عنوان جامعه‌شناسی کار

بخشی از لکچر هاروی ملاچ استاد دانشگاه نیویورک با عنوان «جامعه‌شناسی کار» که در آن به  تأثیر مفهوم ارسطویی «انسان آزاد» بر مقوله‌ی بیگانگی در کار مارکس می‌‌پردازد.   لینک دانلود: (زیرنویس فارسی) http://yekupload.ir/c75bf08920a1077d/Obscura.ir_Molotch_Introduction_to_Sociology_-_Work.mp4 حجم فایل: ۲۱ مگابایت
گفتگوی انتقادی

فعال‌سازی ظرفیت‌های رهایی‌بخش انسان‌شناسی

اجازه بدهید به صورت خاص به دو عنوانی بپردازیم که در کار شما سهم ویژه‌ای یافته‌اند؛ «انسان‌شناسی رنج» چیست و چرا طرح آن را در زمانه‌ی حاضر لازم یافته‌اید؟ طرح پروژه‌ی «انسان‌شناسی رنج» در فضای عمومی دانشگاهی برمی‌گردد به زمستان ۱۳۹۴، زمانی که انجمن علمی دانشجویی انسان‌شناسی دانشگاه تهران از من دعوت کرد تا درباره‌ی پروژه‌ی پژوهشی‌ام سخن بگویم. این جلسه متأسفانه به دلایلی برگزار نشد. با این‌حال چند هفته پیش از آن، در سخنرانی «سهم دانشجویان در آینده‌ی انسان‌شناسی»، که آن هم به دعوت انجمن علمی انسان‌شناسی بود، ابعادی از پروژه‌ی خود را شرح داده بودم. متن آن سخنرانی در نشریه‌ی دانشجویی انسان‌شناسی، «ندا»، منتشر شد. نهال نفیسی، با ارجاع به آن، در مقاله‌ی «از دانشگاه رایس تا دانشگاه تهران»، که اخیراً در مورد تجربه‌ی همکاری‌اش با دانشگاه تهران نوشته و با اقبال و توجه بسیاری هم مواجه شده، بی‌آن‌که نامی از من ببرد، با اشاره‌ای کلی به آن‌چه من در آن ایام مطرح کرده بودم، آن را مصداقی از انقلاب‌های کوچک در انسان‌شناسی ایران دانسته است:
چندرسانه‌ای

مستند «نابرابری برای همگان»

مستند «نابرابری برای همگان» پیش از این با زیرنویس فارسی در سیمای جمهوری اسلامی به نمایش درآمده است. با این‌حال، به دلیل تعدد اشتباه‌های فاحش در برگردان محتوای این مستند از سوی سیمافکر، در این‌جا مهم‌ترین نکات مطرح‌شده در این مستند را برمی‌شماریم و نیز لینک دانلود مستند با زیرنویس انگلیسی را در اختیار شما می‌گذاریم. «نابرابری برای همگان» عنوان مستندی است که در سال ۲۰۱۳ با محوریت و نقش‌آفرینی رابرت رایش وزیر کار دولت بیل کلینتون و استاد سابق دانشگاه هاروارد ساخته شده است. او که به لحاظ جسمانی فردی کوتاه‌قامت و در مقیاس آمریکایی بسیار کوتاه‌قد است، روایت خود از روند خشونت‌بار افزایش نابرابری در آمریکا را به حیات شخصی‌اش پیوند می‌زند و نسبت به این‌که به شکلی روزافزون کوتاه‌قامتان معیشتی در جامعه‌ی آمریکایی از هرگونه حمایتی محروم‌ می‌شوند و چاره‌ای جز تحمل آسیب‌های متعدد ناشی از گرفتاری خویش در فقر ندارند، ابراز انزجار می‌کند. بر خلاف روایتی که راست افراطی در سال‌های اخیر از باب رایش ارائه و حتی به او لقب کمونیست داده است، او همچنان بر این باور است که کاپیتالیسم را تا جایی که مبتنی بر «عدالت» باشد و به تباهی در دموکراسی و تبدیل مردم به ابژه‌های کانون‌های ثروت و قدرت منجر نشود،…
گفتگوی انتقادی

روایتی «انتقادی» و «زنده» از انسان‌شناسی

ایده‌ی مصاحبه با اصغر ایزدی جیران زمانی به ذهن ما خطور کرد که با مرور آثار او دریافتیم که تنها دلیل بازگشت او به تبریز نمی‌توانسته دلتنگی برای زادگاهش بوده باشد. در نوشته‌های جیران اصراری متمایز با دیگر متون انسان‌شناختی در ایران هست به «بیان» و «ترسیم» و «روایت» عینی آن‌چه بر «انسان»ها و «تجربه»های آن‌ها می‌رود؛ به همان معنایی که انسان‌شناسی مألوف نمی‌شناسد و «انسان»ها خوب می‌شناسند. مرور بیشتر آثار ایزدی جیران و بررسی روایت‌های پیرامون آن خوانشی از انسان‌شناسی که او هوادار آن است، به ما این اطمینان را بخشید که می‌توانیم از او دعوت کنیم که با آبسکورا در باب سویه‌های «انتقادی» کارها و افکارش سخن بگوید. قرار بود که این مصاحبه به شکل شفاهی انجام شود، اما ترجیح ایزدی‌جیران بر آن بود که پرسش‌ها را به صورت مکتوب دریافت کند تا بتواند با دقت و تأمل بیشتری پاسخ‌گوی آن‌ها باشد. همین‌گونه شد و اکنون نخستین‌ بخش مصاحبه پیش‌روی شماست. در نخستین هفته‌ی مهرماه ۱۳۹۷، دومین بخش از این مصاحبه نیز در دسترس مخاطبان آبسکورا خواهد بود.
چندرسانه‌ای

ویدئوی کوتاه: نگاه «زیگمونت باومن» به منشأ ترس‌های انسان امروزین

  لینک دانلود: (زیرنویس فارسی) https://yekupload.ir/78f45c5add05edb6/obscura_Zygmunt_Bauman__No_one_is_in_control.mp4 حجم فایل: ۳۴ مگابایت
درنگ

درباره‌ی یادداشت «مکتب سیاست‌گذاری «چپ»کی» نوشته‌ی محمد فاضلی

محمد فاضلی به لحاظ آکادمیک جامعه‌شناس شایسته‌ی احترامی است. او در بسیاری از حوزه‌های نظری و روش‌شناختی کارهایی انجام داده است که به مراتب ارزشمندتر از آثار و «تولیدات» بسیاری از اساتید «تمام» و «در حال اتمام»ی هستند که بهترین دپارتمان‌های جامعه‌شناسی در ایران را به نام خویش سند زده‌اند و دهه‌ها است که ندانسته‌ها و «بافته»های خویش را به عناوینی چون «دانش بومی» به بهای گزاف به دولت و دانشجویان می‌فروشند.
درنگ

«تاریخ‌سازی» و تداوم «کودکی»؛ در نقد رفتار پرسش‌برانگیز باشگاه اندیشه با دغدغه‌ی انتقادی یوسف اباذری

در روزهای گذشته کلیپ ویدئویی از باشگاه اندیشه در فضای مجازی انتشار یافته که حاوی سخنان یوسف‌ اباذری درباره‌ی چگونگی ترمیم وجهه‌ی سلسله‌ی پهلوی و تطبیق آن سخنان بر موضوعات گوناگون است. نکته‌ی شایان تأمل درباره‌ی این کلیپ، معادل قرار دادن سخنان اباذری در باب «تأمل تاریخی» با محصولاتی است که همگی آن‌ها را به نام محصولات فرهنگی «سفارشی» می‌شناسیم. به «طراحان» باشگاه اندیشه باید یادآور شد که طلیعه‌ی سخنان اباذری از قضا اشاره‌ای است به همین «تاریخ‌سازی»هایی که ظاهراً اهداف ایدئولوژیک مشخصی دارند و قرار است به مخاطبان عمومی آگاهی‌هایی ببخشند، اما در نهایت چنان تصویر مضحکی از تاریخ ارائه می‌کنند که نتیجه‌ی آن چیزی جز تبرئه‌ی تدریجی کنشگران و جریان‌هایی که می‌بایست مورد نقد جدی قرار بگیرند و پاسخ‌گوی «کردار» خویش باشند، نیست.
چندرسانه‌ای

ویدئوی کوتاه: چگونه «فراوانی» به «نابرابری» می‌انجامد؟

  لینک دانلود: (زیرنویس فارسی) https://yekupload.ir/c3e2f50c3b2bffa0/Inequality_is_the_result_of_abundance.mp4 حجم فایل: ۱۳ مگابایت
چندرسانه‌ای

ویدئوی کوتاه: درباره‌ی مفهومِ «مک دونالدی شدن»

  لینک دانلود: (زیرنویس فارسی) https://yekupload.ir/f81fb83a2ccd8db4/McDonaldization.mp4 حجم فایل: ۲۳ مگابایت
ترجمه‌کاوی

ترجمه‌کاوی ساخت جامعه، آنتونی گیدنز، برگردان اکبر احمدی

به زعم ما برگردان اکبر احمدی از کتاب «ساخت جامعه»ی گیدنز در زمره‌ی برگردان‌هایی قرار می‌گیرد که به تجدیدنظر و ویراستاری جدی نیاز دارند و به شکل کنونی نمی‌توان آن‌ها را قابل استفاده دانست. در ادامه به نمونه‌هایی از خطاهای برگردان احمدی از این کتاب اشاره می‌کنیم:
چندرسانه‌ای

احیای سلطنت در زمانه‌ی استبدادستیزی – درباره‌ی سیاست‌های رسانه‌ای و اهداف سیاسی شبکه‌ی من و تو

تأملات کسی که از شرایطش ناراضی است، ممکن است نقطه‌ی آغاز تحولاتی بزرگ در حیات جمعی باشد. ممکن است او به آن‌چه هر روز تجربه می‌کند بیاندیشد و نسبت آن تجربه‌ی هر روزه را با «تقدیر» خویش به پرسش بکشد. از «رضایت»های ناخوشایند آن‌ها که به مواهب موجود آویخته‌اند و درکی از دردهای جمعی ندارند که بگذریم، باید بیش از این‌ها به روایت‌های نارضایی پراکنده‌ای بیاندیشیم که پیرامون ما را فرا گرفته‌اند و هر یک «ما» را به سویی فرا می‌خوانند. برخی به خوبی آگاه‌اند که آن‌چه تجربه می‌کنند را نمی‌خواهند، بی‌آن‌که مجالی یافته باشند تا در باب آن‌چه پس از گذار از وضعیت امروز خواهند پذیرفت و آن‌چه تجربه خواهند کرد و آن‌چه خوش خواهند داشت، بیشتر بیاندیشند. برخی به درد موکول کردن اندیشیدن و بازاندیشی به پس از تخریب همه‌چیز دچار هستند و متأملان و درنگ‌کنندگان را به انواع پلیدی‌های سیاسی و اجتماعی متصف می‌کنند. برخی هم البته فراموش می‌کنند که سخن گفتن از «صبوری» به مثابه ضرورت و مقدمه‌ای برای تحقق تغییرات مطلوب جمعی، تنها تا زمانی خبر از سلامت عقل می‌دهد که انسان‌ها بتوانند گام‌های هرچند کوچک رو به جلو را تشخیص بدهند. درد بزرگ اما زمانی پدیدار می‌شود که جمهور «مردم» را به «نخواهندگان»ی «پشیمان»…
چندرسانه‌ای

درسگفتار «ظهور رویکرد ذی‌نفعانه به حوزه‌ی کسب‌و‌کار» از ادوارد فریمن

نقد الگوی نولیبرالی بنگاه‌داری و مخالفت با «بی‌رحمی»های «طبیعی» سرمایه داری را  لزوماً نباید در میان جریان‌های فکری موسوم به چپ پیدا کرد. ادوارد فریمن (زاده‌ی ۱۹۵۱) استاد مدرسه‌ی بازرگانی داردن در دانشگاه ویرجینیا، از جمله متفکرانی است که با توسعه‌ی رویکرد «مدیریت ذی‌نفعان» در دهه‌های اخیر، نقدهای جانانه‌ای را نثار خوانش کسانی چون میلتون فریدمن از سرمایه‌داری و نسبت میان بنگاه‌ها و ذی‌نفعان آن‌ها کرده است. حاملان اصلی «منفعت» در الگوی لیبرالی محض همان کسانی هستند که بیش از همه باید در پی سود رسانیدن به آن‌ها بود: «سهامداران». با این‌همه می‌دانیم که سهامداران تنها دارندگان «سهم» در عملکردهای بنگاه‌های تجاری نیستند. علاوه بر سهامداران، و البته با نقشی به مراتب پررنگ‌تر از سهامدارانی که اغلب به تعبیر ریچارد ولف کاری جز دریافت پاکت‌های حاوی سودهای هنگفت خویش نمی‌کنند، کارکنان و کارگرانی هم وجود دارند که «سهم»‌شان از سود و زیان شرکت‌هایشان به قدر همان حداقل‌هایی است که طی توافقی نانوشته هیچ‌گاه نباید افزایش چشم‌گیری داشته باشند. اصرار کسانی چون ولف بر توجه روزافزون به مقوله‌ی «دموکراسی در محیط کار» حاکی از آن است که علی‌رغم ظواهر جذاب و «کارآفرینانه»ی بنگاه‌های امروزین، «سهم»های محقرانه و نابرابر کارکنان و کارگران در این بنگاه‌ها، عملاً اتمسفری آکنده از نابرابری‌های کاهش‌ناپذیر را…
چندرسانه‌ای

مستند «موج انسانی»

مستند «موج انسانی» (۲۰۱۷) تصویری است خالی از هرگونه اغراق از آن‌چه بر گروه‌های مختلفی از «مهاجران»، «پناهجویان» و «پناهندگان» در دنیای امروز می‌گذرد. از موقعیت اسف‌بار خویش گریختن برای اغلب ما تجربه‌ی آشنایی است. بسیاری از ما علی‌رغم برخورداری از مواهب گوناگون و با آن‌که درگیر جنگ، غارت و ناامنی نیستیم، همچنان خویش را در وضعیت «فرار» نگاه می‌داریم و مترصد فرصتی هستیم برای «اثبات» این‌که می‌توانیم بسیار بهتر از این زندگی کنیم و می‌توانیم شهروندانی خوب، مفید و «ارزنده» برای ممالک «خوشبخت» باشیم. در توجیه گریز خویش از مواجهه با دشواری‌هایمان، از «ستم»ی سخن می‌گوییم که بر ما رفته و ما را به شرایطی دچار کرده که هیچ شایسته‌ی آن نیستیم. آیا ارتباطی می‌توان میان این «عدم تأمل» در شرایط خویشتن و این واقعیت یافت که تعداد مهاجران و فراریان و پناهندگان در جهان امروز به رقمی بی‌سابقه از زمان جنگ جهانی دوم رسیده است؟ آیا در تأملات ما در باب شایستگی‌هایمان برای داشتن «بهترین‌ها» جایی هم برای نگریستن در زمینه‌های به فلاکت افکنده‌شدن این میلیون‌ها انسان هست؟ مستند موج انسانی البته به دلایل و زمینه‌های دچار شدن این امواج انسانی به چنین ابهام و قمار هولناکی نیز می‌پردازد، اما بیش از آن این واقعیت را پیش روی…
ترجمه‌کاوی

ملاحظاتی در باب ترجمه کتاب «قواعد روش جامعه‌شناسی»

غلامعلی خوشرو • کیهان فرهنگی، مرداد ۱۳۶۶، شماره ۴۱، صص ۲۰-۲۱ •   کتاب قواعد روش جامعه‌شناسی تألیف امیل دورکیم جامعه‌شناس نامور فرانسوی، یکی از متون اصلی در زمینه‌ی روش جامعه‌شناسی است. این کتاب نزدیک صد سال است که باب یکی از مهمترین مباحث روش‌شناسی در زمینه‌ی امور اجتماعی را گشوده، و مباحثات پایان‌ناپذیری را به دنبال آورده است.
برگردان گفتارها

پوپولیسم چپ و بازپس گرفتن دموکراسی: گفتگویی با شانتال موف

برگردان: شقایق یوسفی • شانتال موف نظریه‌پرداز سیاسی بلژیکی در ۸ جولای ۲۰۱۵ در شهر بوگوتا و در کتابخانه‌ی مشهور لوئیس انجل آرانگو[۱]، درباره‌‌ی «دموکراسی و شور و احساسات» سخنرانی کرد؛ پیش از سخنرانی، پالبراس آل مارگن[۲] با او درباره‌ی معناهای معاصر پوپولیسم، دموکراسی و تجربه‌ی برخی جنبش‌های اجتماعی در اروپا، در پرتو وضعیت آمریکای لاتین، مصاحبه می‌کند.
برگردان مطالب علمی

جامعه‌شناسی‌های اقتصادی پیر بوردیو

ریچارد سوئدبرگ • برگردان: عطاءالله حشمتی • چکیده: [در این مقاله] به جای تلاش برای تعیین جایگاه جامعه‌شناسی اقتصادی بوردیو، از این بحث خواهم کرد که تحلیل او از اقتصاد، که طی دوره‌ای طولانی بسط یافته است، بسیار غنی است و مسیرهایی چنان جالب و متفاوت می‌یابد که ما را مجاز می‌دارد [به جای یک «جامعه‌شناسی اقتصادی بوردیو»] از مجموعه‌ای از «جامعه‌شناسی‌های اقتصادی بوردیو» سخن بگوییم. در حالی که بیشتر جامعه‌شناسان کتاب «تمایز»[۱] بوردیو و تحلیل آن از مصرف را می‌شناسند، کمتر از این واقعیت آگاه‌اند که بوردیو در اواخر عمر گفت که به سه مطالعه‌ی عمده درباره‌ی مباحث اقتصادی پرداخته است. آن پژوهش‌ها عبارت هستند از: کار بوردیو درباره‌ی «اقتصاد شرافت»[۲] و «حسن نیت»[۳] در الجزایر (دهه ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰)؛ پژوهش او درباره‌ی اعتبار[۴] (بوردیو و همکاران، ۱۹۶۳)؛ و تحقیق او درباره‌ی اقتصاد خانه‌های تک‌خانوار‌[۵] (بوردیو و همکاران ۱۹۹۹). [در این مقاله] هر سه پژوهش مزبور ارائه شده و در جزییات مورد بحث واقع خواهند شد. همچنین تلاش بوردیو برای صورت‌بندی یک برنامه‌ی عمومی برای «انسان‌شناسی اقتصادی»[۶] در مقاله‌ی «میدان اقتصادی» (۱۹۹۷) به کمک مفاهیمی نظیر میدان[۷]، عادتواره[۸] و سرمایه[۹] نیز توضیح داده شده است. انتقاد‌هایی نیز متوجه تحلیل بوردیو از اقتصاد شده که آن‌ها نیز در این‌جا مورد…
برگردان محتواهای رسانه ای

متن ویدئویی از نائومی کلاین با عنوان «دموکراسی و نولیبرالیسم»

ویدئو را می‌توانید از کانال تلگرامی آبسکورا دریافت کنید: https://t.me/obscura_ir/90   کلاین با بیان این که «دموکراسی و نولیبرالیسم» با یکدیگر سازگار نیستند، ادعا می‌کند که فجایع و بحران‌های بزرگ که برای مردم فلاکت و بدبختی به همراه می‌آورند، ممکن است برای برخی بیزنس‌های بزرگ سودمند هم باشند. البته این محدود به بیزنس‌ها نیست. هر کس که برنامه‌ای داشته باشد که در موقعیت‌های عادی قادر به عرضه‌ی آن نیست، ممکن است در زمان رخداد فجایع و بحران‌ها بتواند از این موقعیت خاص برای بهبود خود سود ببرد. نکته‌ی جذاب برای آن‌ها این است که در زمان فاجعه و بحران مردم سردرگم‌اند و بیش از هر چیز درگیر فوریت‌های زندگی روزمره‌ی خود هستند. مردم در این دوره‌ها می‌خواهند خود، خانواده و خانه‌شان را نجات بدهند. چیز عجیبی هم نیست. آن‌ها در چنین شرایطی ترسیده‌اند و در نتیجه مایل‌اند به رهبرانی قدرتمند اتکا کنند. البته ممکن است عکس این هم رخ بدهد و در جریان یک بحران مردم تصمیم بگیرند رهبری را که داشته‌اند به زیر بکشند. پس آن‌ها ممکن است در چنین موقعیت‌هایی استقلال بیشتری نیز از خود نشان بدهند اما این به معنای این نیست که فجایع و بحران‌ها آن‌ها را ناتوان نکرده است. اگر آن‌ها مستقل‌تر شوند، به دلیل…
برگردان مطالب علمی

سوسیال ‌دموکراسی

دیوید ای. اپتر [۱] • برگردان: روزبه ذبیحیان• برای روشن کردن دکترین و کنش سیاسی نهفته در اصطلاح سوسیال‌ دموکراسی می‌توانیم به این بپردازیم که سوسیال‌ دموکراسی چه هست و چه نیست. آلمان، فرانسه،‌ انگلستان،‌ اتریش، نیوزیلند، استرالیا، بلژیک، هلند، اسپانیا، سوئد و دیگر کشورهای اسکاندیناوی همگی دارای پیشینه‌ای قوی در سنت‌ها و احزاب سوسیال‌ دموکراتیک (با عناوین مختلفی چون سوسیالیست، سوسیال‌دموکراتیک یا احزاب کارگری) هستند. برخی از همین احزاب در دوره های مختلف، به ویژه پس از جنگ جهانی دوم، دولت نیز تشکیل داده‌اند. اجرای چند نسل از برنامه‌های رفاهی و اصلاحات اجتماعیِ قانون‌مند، تأثیرات پایداری را نه تنها در الگوی تشکیل دولت از سوی احزاب سوسیال دموکرات، بلکه در نگرش‌های غالب آن‌ها نسبت به مسئولیت اجتماعی به جای گذاشته است. جنبش سوسیال‌ دموکراتیک مهمی نیز در ابتدای قرن بیستم در کشور روسیه وجود داشت که بعدها از سوی بلشویک‌ها سرکوب شد. سوسیال‌ دموکراسی با دامنه‌ی تأثیرگذاری کمتر در کشورهایی چون آرژانتین، کانادا، ایرلند شمالی (حزب سوسیال دموکراتیک و حزب کارگر)، هند و ژاپن نیز وجود داشته است. در این کشورها سوسیال‌ دموکرات‌ها با وجود قدرت انحصاری حزب حاکم لیبرال دموکرات، همچنان نیرومند باقی مانده‌اند و پشتیبانان عمده‌ای در میان زنان، کشاورزان و طبقه‌‌‌ی متوسط دارند.
برگردان مطالب علمی

کانون‌ها، گفتمان‌ها و برنامه‌های پژوهشی؛ تکثر، پیشرفت و رقابت در جامعه‌شناسی کلاسیک، مدرن و متأخر

جفری الگزندر [۱] برگردان: بهروز دلگشایی•   من در این گزیده‌ی[۲] چند جلدی، تاریخ اغلب تو در تو، گاه با شکوه و همیشه جذاب نظریه و پژوهش جامعه‌شناختی را به‌گونه‌ای نسبتاً متفاوت با رویکرد سنتی ارائه خواهم کرد. به جای تشریحِ تنوع بسیار گسترده‌ی آن به‌عنوان روندی ناهموار ولی نهایتاً موفقیت‌آمیز از دانش انباشت شده، از وجود نوعی «نسبیت[۳]» در قلب تشکیلات جامعه‌شناختی سخن خواهم گفت؛ «نسبیتی» که به عبارت کلی‌تر‌ بیان‌گر بعدی انکارناپذیر از علوم انسانی است. «نسبیت» از آن‌ جهت مطرح می‌شودکه جامعه‌شناسی نه علمی طبیعی، بلکه علمی انسانی است. ماکس وبر دلالات این تمایز سرنوشت‌ساز را درک‌کرده بود، در حالی که مارکس، دورکیم و پارسونز از فهم آن بازمانده بودند. به هر حال این واقعیت بنیادی، هر معنایی که داشته باشد، متمایز بودن رشته و علم ما را نشان می‌دهد. [از جمله] بیان می‌دارد که چرا مارکس، دورکیم، وبر و پارسونز کماکان کلاسیک‌هایی زنده‌اند و در عین حال هیچ‌‌یک هرگز نتوانستند گذشته، حال و آینده‌ی جامعه‌شناسی را چنان که خود می‌خواستند رقم زنند. متخصصان جامعه‌شناسان حرفه‌ای هرگز نمی‌توانند مانند عالمان طبیعی به دانش خود مطمئن باشند و حتی وقتی نسبت به دانش خود اطمینان دارند، آن را نه تنها برای تبیین جهان بلکه برای تغییر آن بر…