دموکراسی

  • آبان- ۱۳۹۷ -
    ۱۲ آبان
    برگردان گفتارها

    مباحثه‌ای میان ژاک رانسیر و ارنستو لاکلائو

    برگردان: حمید قیصری • آیا عنصر «نمایندگی» جزئی «ضروری» از اراده‌ی دموکراتیک است یا «ناقض»[۱] آن است؟ این گفتگویی است در باب نسبت دموکراسی و «نمایندگی» که در پرتو توفیقات مهم جنبش‌های اعتراضی در انتخابات شهری و محلی اسپانیا، میان ژاک رانسیر، متفکر الهام‌بخش بسیاری از تحلیل‌های انجام‌گرفته از جنبش ریاضت‌ستیزانه‌ی پانزدهم می[۲]، و ارنستو لاکلائو، از مراجع مهم نظری پودموس، انجام گرفته است. مقدمه‌ی آمادور فرناندز[۳] در شانزدهم اکتبر سال ۲۰۱۲ بود که فیلسوف فرانسوی ژاک رانسیر در دانشگاه سن‌مارتین در بوینس‌آیرس و به عنوان بخشی از کنفرانسی یک هفته‌ای در بوینس‌آیرس و روزاریو به میزبانی دانشگاه ملی سن‌مارتین و انتشارات تنتا لیمون[۴]، به ایراد سخنرانی خویش با عنوان «شرایط امروز دموکراسی[۵]» پرداخت. رانسیر در آن سخنرانی به بسط و تشریح تأملات اکنون‌شناخته‌شده‌اش در باب این مسأله پرداخت که: «دموکراسی نظامی «حکومتی»[۶] نیست، بلکه همواره نمایشی تضاد‌آمیز[۷] و تنش‌آفرین[۸] از اصل «برابری» است». او به عنوان نمونه به توصیف این می‌پردازد که چگونه طبقات کارگر قرن نوزدهم تصمیم گرفتند نه صرفاً از جایگاه حاملان «قدرت کار»[۹]، بلکه به مثابه مردمانی «برابر» با دیگران از جهات «هوشمندی»[۱۰] و «توانمندی»[۱۱] و با اتکا بر ظرفیت‌های خواندن، اندیشیدن، نوشتن و خودساماندهی[۱۲] کارشان، دست به عمل بزنند. از چنین منظری دموکراسی «امر حکومت‌‌ناپذیری[۱۳]»…

    بیشتر بخوانید »
  • آذر- ۱۳۹۶ -
    ۲۳ آذر
    برگردان گفتارها

    پوپولیسم چپ و بازپس گرفتن دموکراسی: گفتگویی با شانتال موف

    برگردان: شقایق یوسفی • شانتال موف نظریه‌پرداز سیاسی بلژیکی در ۸ جولای ۲۰۱۵ در شهر بوگوتا و در کتابخانه‌ی مشهور لوئیس انجل آرانگو[۱]، درباره‌‌ی «دموکراسی و شور و احساسات» سخنرانی کرد؛ پیش از سخنرانی، پالبراس آل مارگن[۲] با او درباره‌ی معناهای معاصر پوپولیسم، دموکراسی و تجربه‌ی برخی جنبش‌های اجتماعی در اروپا، در پرتو وضعیت آمریکای لاتین، مصاحبه می‌کند.

    بیشتر بخوانید »
  • مرداد- ۱۳۹۶ -
    ۳۱ مرداد
    برگردان محتواهای رسانه ای

    متن ویدئویی از نائومی کلاین با عنوان «دموکراسی و نولیبرالیسم»

    ویدئو را می‌توانید از کانال تلگرامی آبسکورا دریافت کنید: https://t.me/obscura_ir/90   کلاین با بیان این که «دموکراسی و نولیبرالیسم» با یکدیگر سازگار نیستند، ادعا می‌کند که فجایع و بحران‌های بزرگ که برای مردم فلاکت و بدبختی به همراه می‌آورند، ممکن است برای برخی بیزنس‌های بزرگ سودمند هم باشند. البته این محدود به بیزنس‌ها نیست. هر کس که برنامه‌ای داشته باشد که در موقعیت‌های عادی قادر به عرضه‌ی آن نیست، ممکن است در زمان رخداد فجایع و بحران‌ها بتواند از این موقعیت خاص برای بهبود خود سود ببرد. نکته‌ی جذاب برای آن‌ها این است که در زمان فاجعه و بحران مردم سردرگم‌اند و بیش از هر چیز درگیر فوریت‌های زندگی روزمره‌ی خود هستند. مردم در این دوره‌ها می‌خواهند خود، خانواده و خانه‌شان را نجات بدهند. چیز عجیبی هم نیست. آن‌ها در چنین شرایطی ترسیده‌اند و در نتیجه مایل‌اند به رهبرانی قدرتمند اتکا کنند. البته ممکن است عکس این هم رخ بدهد و در جریان یک بحران مردم تصمیم بگیرند رهبری را که داشته‌اند به زیر بکشند. پس آن‌ها ممکن است در چنین موقعیت‌هایی استقلال بیشتری نیز از خود نشان بدهند اما این به معنای این نیست که فجایع و بحران‌ها آن‌ها را ناتوان نکرده است. اگر آن‌ها مستقل‌تر شوند، به دلیل…

    بیشتر بخوانید »
  • ۹ مرداد
    برگردان گفتارها

    درباره‌ی گرامشی، دموکراسی و فاشیسم

    گرامشی درباره رابطه‌ی میان فاشیسم و لیبرالیسم و برآمدن دونالد ترامپ چه می‌تواند به ما بگوید؟ مصاحبه‌ای با دیلان رایلی[۱]•برگردان: سعید انوری نژاد• توضیح: ظهور ترامپ در آمریکا را باید یکی از مظاهر بحرانی دانست که به مرور جهان لیبرال دموکراتیک را فرا می‌گیرد. چه مفاهیم و نظریه‌هایی برخاستن ترامپ، خودنمایی لوپن و افزایش روزافزون تهدید راست افراطی در بسیاری از کشورهای غرب را بهتر توضیح می‌دهند؟ رایلی استاد جامعه‌شناسی دانشگاه یو.سی.ال.ای در این مصاحبه در عین حال که از کاربردپذیری دیدگاه‌های گرامشی برای تشریح شرایط امروزین لیبرال دموکراسی سخن می‌گوید، کاربرد بی‌قاعده و دلبخواهانه‌ی مفهوم «فاشیسم» را زیر سوال می‌برد و مدعی است که تفاوت‌های مهمی میان جهان امروز و جهان ماقبل فروپاشی شوروی وجود دارد که باید آن‌ها را در تحلیل شرایط کنونی مورد توجه قرار داد.

    بیشتر بخوانید »
  • خرداد- ۱۳۹۶ -
    ۱۸ خرداد
    برگردان محتواهای رسانه ای

    شاهد افول دموکراسی هستیم؛ (دموکراسی در ساعت گرگ و میش)

    طارق علی• برگردان: پگاه جلیلیان• توضیح: به قدرت رسیدن امانوئل ماکرون در فرانسه از یک سو برای جریان‌های چپ به معنای تلاش بیشتر برای نیفتادن در دام راست است و از سوی دیگر این «هراس» را به دنبال دارد که پس از ناکامی قطعی چپ‌گرایان، به معنای آغاز فرایندی باشد که می‌توان آن را گرایش روزافزون فرانسه به الگوی آلمانی دانست. مفهوم «میانه‌ی افراطی» به خوبی شرایط پیچیده‌ی شکل گرفته در اتحادیه‌ی اروپایی را نشان می‌دهد؛ میانه‌ی افراطی نماینده‌ی «التقاط»ی است ایدئولوژیک که تلاش می‌کند خود را از دامان راست برکنار نگاه دارد اما در نهایت بیش از آن که قادر به متمایز کردن خویش از آن باشد، زمینه را برای تداوم و حتی بسط سیاست‌های نولیبرال فراهم می‌کند. حال که ماکرون توانسته در برابر هیولای لوپن پیروز شود، بد ندیدیم که به این مصاحبه‌ی کوتاه از طارق علی بازگردیم و مروری بر شرح او از مفهوم «میانه‌ی افراطی» داشته باشیم.

    بیشتر بخوانید »
  • ۱۱ خرداد
    برگردان مطالب علمی

    دورکیم و جامعه‌شناسی سیاسی دورکیمی

    کنت تامپسن• برگردان: نوح منوری• در این مقاله مفاهیم اصلی جامعه‌شناسی دورکیم بر حسب ارتباط آن‌ها با جامعه‌شناسی سیاسی مورد بحث قرار گرفته است. شرح‌های اولیه از کار دورکیم بر توصیفی نسبتاً تکامل‌گرایانه از اشکال در حال تغییر تقسیم کار در گذارِ جوامع از نوع سنتی به نوع مدرن تمرکز داشتند. سپس آن دسته از کارهای او مورد توجه واقع شدند که به طور مستقیم با نهادهای سیاسی از جمله دولت سر و کار داشتند. خاصه مفهوم‌پردازی او از سیاست با مباحث جاری در باب جامعه‌ی مدنی مرتبط به نظر می‌رسند. اخیراً نیز کار او به عنوان منبعی غنی از ایده‌های تحلیلی شناخته شده که می‌تواند برای کاوش در فرایندهای سیاسی، مورد استفاده‌ی جامعه‌شناسان فرهنگی ملهم از مباحث دورکیم در باب سپهر نمادین حیات فرهنگی – اجتماعی قرار بگیرد. کار جفری الگزندر درباره‌ی بحران واترگیت و کمپین انتخاباتی اوباما را می‌توان از نمونه‌های برجسته‌ی این کاربرد دانست.

    بیشتر بخوانید »
  • بهمن- ۱۳۹۵ -
    ۲۳ بهمن
    برگردان گفتارها

    عدالت، آزادی و دموکراسی – در گفتگو با استفان هسل

    برگردان: سعید انوری نژاد• توضیح: برنامه ی «اکنون دموکراسی» در سال ۲۰۱۱ و در دوره‌ ای که جنبش وال استریت در آمریکا در حال گسترش بود به سراغ استفان هسل، مبارز سابق نهضت مقاومت فرانسه (در خلال جنگ جهانی دوم) رفت تا نظر او را در این باره بپرسد. هر چند ممکن است از آن جنبش جز اهمیت تاریخی اش و از هسل جز یادبودی باقی نمانده باشد، اما تحلیل هسل همچنان دارای اهمیت است و تناسب گفتار او با آنچه اکنون در آمریکا و اروپا در حال رخ دادن است،‌ مخاطب را به تأمل وا می دارد. کتاب موجز هسل، “بشورید”[۱] الهام ­بخش برخی از آن قیام ها -از بهار عربی در مصر تا اعتراضات اسپانیا و جنبش وال استریت- بوده است و فقط تا زمان انجام مصاحبه بیش از سه و نیم میلیون نسخه از کتاب او در سراسر جهان به فروش رفته و به ۱۰ زبان ترجمه شده بود.

    بیشتر بخوانید »
  • ۲۲ بهمن
    برگردان مطالب علمی

    پیوند مارکسیسم و دموکراسی در کرالا

    مداخله‌ی دولت[۱] و سیاست های اصلاحی[۲]: رژیم های به رهبری جبهه‌ی متحد کمونیستی در کرالا• نویسنده: جایدیپ نایر• برگردان: سعید انوری نژاد• توضیح: در سال ۱۳۸۸ یکی از اساتیدم تز دکترای فلسفه سیاسی دانشجویی هندی در دانشگاه جواهر لعل نهروی دهلی را به من داد تا مطالعه کنم. این تز که به بررسی سیاست های حزب حاکم کمونیست در ایالت کرالای هند می پرداخت در وهله اول چندان برایم مهم جلوه نکرد. برای من که حتی نمی دانستم کرالا در کجای هند است و از سیاست هند هم بیش از حزب کنگره و بهاراتیا جاناتا چیزی نمی دانستم و واحد سیاسی که در خور توجه باشد هم کمتر از دولت مرکزی نمی توانست باشد، سخت بود تا خودم را راضی کنم نگاهی به این تز دکترا بیندازم. اما به هر حال آرام آرام به سراغ خود کرالا رفتم.

    بیشتر بخوانید »